Mersin Üniversitesi Deniz Kaplumbağaları Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından yürütülen 'Yeşil Deniz Kaplumbağalarının Uydu ile İzlenmesi' projesi kapsamında, 6 yeşil deniz kaplumbağasına uydu takip cihazı takılarak göç yolları, yaşam alanları ve beslenme bölgeleri araştırılmak üzere Akdeniz’e bırakıldı. Projenin temel amacı, bu türün Akdeniz’deki hareketlerini detaylı şekilde izleyerek korunmalarına katkı sağlamak.

“AKDENİZ’E BIRAKILDIKTAN SONRA HIZLICA GAZZE SINIRLARINA ULAŞTI”

Projeye dahil edilen kaplumbağalardan biri olan ve ‘Kızkalesi’ ismi verilen yeşil deniz kaplumbağası, 13 Haziran 2024 tarihinde Akdeniz’e bırakıldıktan sonra hızlıca Gazze sınırlarına ulaştı. Ancak 31 Temmuz 2024’te, Gazze bölgesinde sinyali kesildi. Yaklaşık 6-7 aylık bir süre boyunca kaybolan sinyallerin ardından, Nisan 2025’te ‘Kızkalesi’ kaplumbağasından yeniden sinyal alınmaya başlandı. Bu sinyaller ise Gazze’nin karasal bölgesinden geliyordu ve zaman zaman sinyalin yer değiştirdiği, hatta bir süredir sabit bir noktada olduğu tespit edildi. Uzmanlar, kaplumbağanın bu süreçte Gazze’de çeşitli olumsuz durumlarla karşılaşmış olabileceğini belirtiyor. Vurulmuş, karaya sürüklenmiş ya da avlanmış olma ihtimali üzerinde duruluyor. Üzerinde bulunan uydu takip cihazı nedeniyle kaplumbağanın dikkat çekmiş olabileceği ve bunun potansiyel bir tehlike oluşturabileceği vurgulanıyor. Ayrıca, sinyallerin Gazze’nin farklı noktalarından alınması, kaplumbağanın taşındığını ve sinyalin karada sürekli yer değiştirdiğini gösteriyor.

GAZZE SINIRINDA SİNYALİ KESİLDİ

Mersin Üniversitesi Deniz Kaplumbağaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Serap Ergene, yeşil deniz kaplumbağalarının rotalarını tanımlamak, nerelerde daha çok bulunduklarını ve beslenme odaklarını belirlemek amacıyla bir proje yürüttüklerini belirterek, 6 deniz kaplumbağasına uydu cihazı takarak Akdeniz’e bıraktıklarını ifade etti. Ergene, 6 kaplumbağadan ‘Kızkalesi’ isimli yeşil deniz kaplumbağasının Gazze tarafına gittiğini ve orada sinyalin kesildiğini, farklı yerlere giden diğer 5’inden ise sinyallerin alınmaya devam ettiğini belirterek, "6 deniz kaplumbağasından ‘Kızkalesi’ ismini vermiş olduğumuz yeşil deniz kaplumbağasına 13 Haziran 2024 tarihinde uydu cihazı takmıştık ve oldukça hızlı bir hareketle Gazze bölgesine kadar ilerlemişti ve Gazze bölgesine geldikten kısa bir süre sonra, 31 Temmuz 2024 tarihinde son sinyali almıştık. Ondan sonra tamamen sinyal kesilmişti" ifadelerini kullandı. Ardan birkaç ay geçtikten sonra, tekrar Gazze’nin karasal bölgesinde sinyal almaya başladıklarını belirten Ergene, "Yaklaşık 6-7 aylık bir süreden sonra nisan ayında tekrar sinyal almaya başladık. Ancak almış olduğumuz sinyaller Gazze’nin karasal bölgesindendi. Karasal bölgesinden sinyal alınca, uydunun ve kaplumbağanın başına farklı şeyler geldiği düşüncesine hakim olduk" şeklinde konuştu. Sinyalin karasal bölgeden gelmesinin birkaç ihtimal olduğunu ifade eden Ergene, "Gazze şeridi şu anda çok büyük bir problem yaşıyor. Bir insanlık dramı yaşanıyor, açlıkla karşı karşıyalar. Muhtemeldir ki o bölgede geçerken kaplumbağanın vurulmuş ve öldüğünü düşünüyoruz. Veya karaya sürüklenmiş olabilir, karada Gazzeliler tarafından alınmış olabilir veya avlanmış, gıda olarak tüketilmek üzere karaya çıkarılmış olabilir" dedi. Yeşil deniz kaplumbağasının üzerindeki takip cihazının, Gazze halkı tarafından tehlikeli veya ilginç olarak algılanabileceği ihtimali üzerinde durulduğunu vurgulayan Ergene, "Bu nedenle cihaz, kabuğa yapışık olduğu için cihazı önce belli bir süre bir yerde tuttular. Sonra birkaç yeri gezdirdiler yoğun olarak sinyal sürekli belli bir noktadan geliyor fakat bazen farklı farklı yerlere gittiğini görüyoruz" diye konuştu. (iha)